 |
Yopo
|  Botanische naam: Anadenanthera peregrina
Beter bekend als: Yopo, Cebil, Coboba, Cohoba, Hataj, Vilca, Curupa, Nupa
Familienaam: Anadenanthera
Oorspronkelijke groeiomgeving: Zuid-Amerika en voormalig West-Indie (Caribean)
Tegenwoordig bestaat er nog maar weinig kennis over de Anadenanthera peregrina, maar de zaden van deze boom zijn al eeuwenlang onverminderd populair bij de (inheemse) Zuid-Amerikanen en Mexicanen. Er bestaan nog talloze indianenstammen in Zuid-Amerika die de Yopozaden gebruiken als ‘entheogen’ tijdens (religieuze) healings en rituelen. Vermalen tot poeder – of met een beetje water tot een zachte pasta gekneed – en vermengd met kalk zorgt Yopo voor visioenen die de communicatie met overleden voorvaderen moet doen uitlokken. Yopo ontleend deze entheogene functie aan haar krachtige tryptamine-hallucinogenen NN-Dimethyl-tryptamine (DMT), Bufotenine en 5-MeO-DMT. Niet alleen de zaden maar ook de bladeren en bast van de Yopo-boom bevatten deze stoffen.
Het verhaal gaat dat Columbus gedurende zijn tweede bezoek aan ‘De Amerika’s’ (1493-1496) als eerste westerling ontdekte dat de ‘koningen’ van de Taino Indianen een mysterieus poeder gebruikten dat ze opsnoven – of met behulp van bamboestokken of holle vogelbotjes bij elkaar in de neusgaten bliezen – waardoor ze ‘hun bewustzijn verloren en dronkemannen werden’. Columbus geeft de broeder Ramón Pané de opdracht dit rare gedoe uit te pluizen. Hij ontdekt vervolgens dat de sjamanen van de stam het poeder cohoba noemen. Pas vier eeuwen later wordt het poeder écht geïdentificeerd door de etnobotanicus William E. Safford. Hij beroept zich tijdens zijn onderzoek onder andere op de aantekeningen van de Duitse ontdekker Alexander Von Humboldt uit 1801. Humboldt zag net als Columbus vier eeuwen geleden, de Maypure Indianen van Orinoco het spul gebruiken en identificeerde de bron van de zaden (de boom) botanisch als Acacia niopo. Maar ten onrechte schreef hij de kracht van het poeder toe aan de ‘verse gecalcineerde kalk’ die gemixt werd met de gegiste, verpoederde zaden. Safford’s conclusie was dat langs de gehele Orinocorivier (een van Zuid-Amerika’s grootste rivieren en tevens de grens tussen Venezuela en Colombia) indianenstammen leefden die al sinds mensenheugenis Yopo als enthogenisch middel gebruikten.
De verschillende groepen Waiká indianen die in Noord Brazilië wonen staan tot op de dag van vandaag bekend als de meest intense gebruikers van Yopo. | 
Yopozaden ontkiemen heel gemakkelijk (gedroogde varianten eerst 24 uur weken in water) in tuinbouwzand, perliet of vermiculiet bij een minimum temperatuur van 22°C. Plant de zaden in potten ca 1 cm onder de grond. Zet neer op een lichte plek (binnen) maar weg van direct zonlicht. Goed nat houden de eerste paar weken en regelmatig ventileren. Na ontkieming langzaam laten wennen aan een droger dieet. Laat de aarde volledig opdrogen voordat je opnieuw water geeft. Tijdens de zomer is Yopo een prima buitenplant (pas op voor uitdroging) maar zodra de herfst valt is naar binnen halen aanbevolen. Anders dan zijn neefje (en look-a-like) Anadenanthera colubrina, is de Anadenanthera peregrina namelijk erg vorstgevoelig.
Een volwassen A. peregrina kan uitgroeien tot een stevige boom van ongeveer 18 tot 20 meter hoog. De bast is grof, heeft vaak wratten en uitsteeksels en een bruingrijze kleur. Aan de stevige takken zitten vele mimosa-achtige bladeren (veer- of varenvorm) met een mooie, helder groene kleur. In de ‘oksels’ van deze bladeren groeien lange bruine peulen van ongeveer 35 cm lang. Daarin zitten de platte, ronde en zwarte Yopo-zaden verborgen (ongeveer 10 per peul). Deze worden voorafgegaan door groepjes witte en lichtgele sferische bloemen die overdekt zijn met fijne witte haartjes. Favoriete groeistek van de Yopoboom in het wild: open bos en weidegebied.
| | 
| |  Menu: Zaden (kiemkrachtig) / Zaden (kiemkrachtig)
|
|
|
